

پاسخ کوتاه:
اكثر مراجع فعلی، عقد نكاح (موقت یا دائم) با دختر باكره را مشروط به اجازۀ پدر و در صورت فقدان پدر، جد پدری میدانند، ولی اگر باكره نباشد و یا پدر و جد پدری نداشته باشد، نیازی به اجازه نیست.
پاسخ اجمالی:
اکثر مراجع عظام در این خصوص می فرمایند: دخترى كه به حد بلوغ رسیده و رشیده است، یعنى مصلحت خود را تشخیص مىدهد، اگر بخواهد شوهر كند، چنانچه باكره باشد باید از پدر یا جدّ پدرى خود اجازه بگیرد. و اگر پدر و جدّ پدرى غایب باشند، به طورى كه نشود از آنان اذن گرفت و دختر هم احتیاج به شوهر كردن داشته باشد لازم نیست از پدر و جدّ پدرى اجازه بگیرد و نیز اگر دختر باكره نباشد در صورتى كه بكارتش بوسیله شوهر كردن از بین رفته باشد، اجازه پدر و جد لازم نیست.
در این باره آیات عظام خامنه ای، فاضل لنکرانی، صافی، مکارم، وحید، تبریزی می فرمایند: بنابر احتیاط واجب، باید از پدر یا جد پدریِ خود اجازه بگیرد2
حضرت آیت الله العظمی بهجت می فرماید: بنابر احتیاط تکلیفا اجازه شرط است3
لازم به ذکر است که رشیده به دختری اطلاق می گردد كه مصلحت خود را تشخیص می دهد و به دور از فشار هیجانات و تحریكات شهوانی تصمیم می گیرد و به آیندۀ خود و خانواده و حیثیت خانوادگی توجه دارد. اما دختری كه از بلوغ عقلی برخوردار نیست و نمی تواند راجع به آینده تصمیم بگیرد و خیر و صلاح خود و خانواده اش را نمی داند، هر چند سنّش زیاد باشد، رشیده نخواهد بود و بدون اذن پدر یا جد پدری نمی تواند ازدواج كند.گفتنی است اكثر فقها در این مسئله اتفاق نظر دارند در مواردی که پدر و جدّ پدری غایب باشند به طوری كه نشود از آنان اجازه گرفت و دختر نیاز مبرم به ازدواج داشته باشد، یا همسر مناسبى براى دختر پیدا شده كه شرعاً و عرفاً هم كفو اوست و پدر و جد پدرى، بدون جهت مانع مىشوند و سخت گیرى مىكنند،4لازم نیست از پدر و جد پدری اجازه بگیرد.5
برای آگاهی بیشتر مراجعه شود به:
1. نمایه: فلسفۀ نیازمندی دختر به اذن پدر در ازدواج موقت و دائم، سؤال شماره 2074 (سایت: 2125).
2. نمایه: عقد موقت و طلاق، سؤال شماره 3923 (سایت: 4209).
توضیح المسائل (المحشى للإمام الخمینی)، ج2، صص: 459-458.
همان.
فاضل، نورى، بهجت، سیستانى، مكارم. نک: همان.
همان، مسئلۀ 2377.