تبلیغات
پرسمان احکام - توضیح اصطلاحات آبها، در رساله
توضیح اصطلاحات آبها، در رساله
تعداد بازدید : مرتبه
هر علمی کلید واژه ها و لغاتی دارد که برای غیر اهل فن آن ناآشنا است و ندانستن یک کلمه باعث می شود تا متنی مجهول باقی بماند و ما متوجه غرض نویسنده نشویم. رساله های مراجع تقلید نیز که جزء کتب علمی هستند و ثمره تفقه و خون دل خوردن سالها تعلیم و تعلم مراجع بزرگوار است دارای الفاظی است که برای کسانی که آشنایی با این الفاظ ندارند ناشناخته است و اگر بخواهند از رساله استفاده بکنند دچار مشکل می شوند

حال شاید شخصی سوال کند که چرا مراجع با زبانی روان  و ساده رساله های خود را تالیف نمی کنند؟ جواب این سوال بسیار مفصل است اما به اجمال می توان گفت که یکی از عوامل، پیوند عمیق دو زبان فارسی و عربی با همدیگر است البته کلمات دخیل در تمام زبان هایی که با همدیگر مجاورت فرهنگی و جغرافیایی داشته اند بسیار است. یکی دیگر از عوامل که در رساله ها کلمات عربی بسیار است به این خاطر است که  کتبی که علما از آنها استفاده می کنند و با آنها مانوس هستند همه به زبان عربی هستند. عامل دیگر، الفاظ مختصر عربی گاهی ترجمه و توضیح آنها یک سطر فارسی طول بکشد به عنوان مثال تجافی کلمه ای عربی است در بحث نماز جماعت استفاده می شود که توضیح فارسیش می شود: نیم خیز نشستن ماموم در حال تشهد خواندن امام جماعت، در هنگامى كه ماموم به ركعت اول نماز جماعت نرسیده است. دیدید چقدر مفصل شد! در این نوشتار مفاهیم و اصطلاحات مهم و مورد ابتلاى احكام را  آورده‏ایم تا ما را در فهم و فراگیرى و آموزش آن یارى دهد

این مطلب به اصطلاحات فقهی آبها اختصاص دارد.

آب مضاف: آبی است که آن را از چیزی بگیرند، مانند آب هنداونه و گلاب، یا با چیزی مخلوط باشد، مثل آبی که به قدری با گل و مانند آن مخلوط شود، که دیگر به آن آب نگویند.[1] 

آب مضاف چیز نجس را پاک نمی کند، وضو غسل هم با آن باطل است.

آب مطلق: آبی است که نام آب را می شود مطلقا برای او بکار برد و توده مردم به آن آب بگویند و نتوان نام آب را از آن نفی کرد. آب مطلق دارای پنج قسم است: اول: آب کر. دوم: آب قلیل. سوم:آب جاری. چهارم: آب باران. پنجم: آب چاه.[2]

آب کثیر: که مقصود از کثرت در فقه شیعه مقداری از آب است که با برخورد نجاست با آن منفعل نمی گردد و نجس نمی شود. آب کر این وصف را داراست.

آب کـُر: مقدار آبی است  که اگر در ظرفی که طول و عرض و عمق آن هریک سه وجب و نیم است بریزند آن را پر کند. بعضی از فقهاء نظرشان بر این است که مساحت این ظرف باید برابر سی و شش وجب باشد. که هر وجب متعارف تقریبا 22 سانتی متر است. و وزن آن از صد و بیست و هشت من تبریزی  بیست مثقال کمتر است. در وزن کیلویی متعارف آن بین مراجع اختلاف است. این ارقام برای وزن کیلویی آب کُر گفته شده است: 376/740کیلو، 377/419کیلو، 384 کیلو، 1200 رطل عراقی که برابر با 377/42کیلوست،377کیلو، 462/77 کیلو، 478/5 کیلو و 480 کیلوگرم می باشد. با توجه به این نظرات اگر آبی 480 کیلوگرم باشد یقینا کر است زیرا بیشتر از آن را کسی نگفته است. حجم این مقدار آب در آب مقطر در دمای چهار درجه، 0/48 متر مکعب و در دمای صد درجه، 0/5 متر مکعب و در سایر دماها بین این دو مقدار است و در آب غیر مقطر از مقدارهای ذکر شده کمتر است.

اگر عین نجس مانند خون و ادرار به آب کُر برسدچنانجه بواسطه آن، بو یا رنگ یا مزه آن تغییر کند آب نجس می شود، و اگر تغییر نکند نجس نمی شود.[3]

آب قلیل: آبی است که از زمین نجوشد و از کر کمتر باشد، و آب باران در هنگام باریدن نباشد. این آب دارای احکام خاصی است و به صرف ملاقات با نجاست نجس می شود و همچنین هنگام طهارت چیز نجس با آن آبی که از آن شی جدا می گردد نجس می باشد مگر در مواردی که استثنا شده است.[4]

آب جاری: آبی است که از زمین بجوشد و جریان داشته باشد مانند آب چشمه و قنات. به فرموده بعضی فقهاء: آبی که از برفهای متراکم در کوهها سرچشمه می گیرد و ادامه دارد نیز همین حکم را داراست.[5]

آب باران: اگر باران بر چیز نجسی که عین نجاست در آن نیست یک مرتبه ببارد جائی که باران به آن برسد پاک می شود. و در فرش و مانند اینها فشار لازم نیست، ولی باریدن دو سه قطره فائده ندارد، بلکه باید طوری باشد که بگویند باران می آید.[6]

آب چاه: آب چاهی که از زمین می جوشد، اگرچه کمتر از کُر باشد چنانچه نجاست به آن برسد، تا وقتی که بو یا رنگ یا مزه آن بواسطه نجاست تغییر نکرده پاک است ولی مستحب است پس از رسیدن بعضی از نجاستها، مقداری که در کتابهای فقهی مفصل گفته شده، از آب آن بکشند.[7] به این عمل در فقه «نزع بئر» گفته می شود و برای بعضی از نجاستها و مردارها تعداد مشخصی سطل، باید از آب آن چاه کشیده می شد. بعضی از فقهاء سابق این عمل را واجب می دانستند برای کسانی که می خواستند از آب آن چاه استفاده بکنند. 

پی نوشت:

1:مسئله 15 رساله سیزده مرجع

2: کتاب فرهنگ اصطلاحات فقه وحقوق اسلامی ص 2

3: با استفاده از مسئله 16 و 17 رساله سیزده مرجع

4: مسئله 25 رساله سیزده مرجع

5: مسئله 28 رساله سیزده مرجع

6: مسئله 37 رساله سیزده مرجع

7: مسئله 44 رساله سیزده مرجع






طبقه بندی: احکام تقلید، 
برچسب ها: نماز، احکام، مسئله شرعی، پرسش،
داغ کن: داغ کن - کلوب دات کام
نوشته شده در تاریخ جمعه 1392/07/5 توسط : راه حق